{"id":3674,"date":"2021-12-29T15:29:11","date_gmt":"2021-12-29T15:29:11","guid":{"rendered":"https:\/\/www.labor.com.pl\/pl\/?p=3674"},"modified":"2021-12-29T15:38:06","modified_gmt":"2021-12-29T15:38:06","slug":"lukrecja","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/www.labor.com.pl\/pl\/lukrecja\/","title":{"rendered":"Lukrecja"},"content":{"rendered":"

Lukrecja (Glycyrrhiza) to rodzaj bylin z rodziny bobowatych (Papilionaceae). \u00a0Ro\u015bliny te wyst\u0119puj\u0105 w Europie i Azji, kilka gatunk\u00f3w mo\u017cna znale\u017a\u0107 w Australii i na kontynentach ameryka\u0144skich. Obecnie najwi\u0119kszymi dostawcami lukrecji s\u0105 Turcja, Hiszpania i W\u0142ochy, ale tak\u017ce Rosja i Chiny. W\u0142osi uwa\u017caj\u0105, \u017ce najlepsza lukrecja pochodzi z po\u0142udniowych W\u0142och, z Kalabrii. W\u00a0kalabryjskiej miejscowo\u015bci Rossano znajduje si\u0119 nawet muzeum po\u015bwi\u0119cone lukrecji (museodellaliquirizia.it.)<\/p>\n

W medycynie oraz jako ro\u015blina spo\u017cywcza wykorzystywana jest g\u0142\u00f3wnie lukrecja g\u0142adka (Glycyrrhiza glabra).
\nLukrecja by\u0142a znana i stosowana w celach medycznych ju\u017c w staro\u017cytno\u015bci. W Egipcie, Grecji i Rzymie uchodzi\u0142a za bardzo skuteczny lek. R\u00f3wnie\u017c Chi\u0144czycy znali lukrecj\u0119 i wykorzystywali jej w\u0142a\u015bciwo\u015bci lecznicze. W staro\u017cytno\u015bci, korzeniowi lukrecji i przypisywano te\u017c moce magiczne.<\/p>\n

Do medycyny europejskiej lukrecj\u0119 wprowadzono w XII w. Jej korze\u0144 gotowano a z zag\u0119szczonego wywaru formowano pa\u0142eczki zwane lukrecj\u0105.<\/p>\n

W XVI i XVII wieku, botanik Hieronymus Boch oraz Pierandrea Matthioli osobisty medyk ksi\u0119cia Trydenty, Bernardo di Cl?s zalecali i stosowali lukrecj\u0119 jako \u015brodek wykrztu\u015bny oraz w leczeniu chor\u00f3b nerek, p\u0119cherza moczowego, \u017co\u0142\u0105dka oraz w\u0105troby.
\nObecnie lukrecja jest r\u00f3wnie\u017c szeroko stosowana a jej popularno\u015bci \u015bwiadczy fakt, \u017ce naukowcy Uniwersytetu w W\u00fcrzburgu w Niemczech oraz przedstawiciele WWF uznali j\u0105 za ro\u015blin\u0119 roku 2012.
\nJako surowiec farmaceutyczny stosowany jest korze\u0144 lukrecji (Radix glycyrrhizae lub, znacznie cz\u0119\u015bciej, wyci\u0105g z tego korzenia (Extraactum glycyrrhizae).<\/p>\n

\"\"
\nChemizm<\/strong>
\nKorze\u0144 lukrecji zawiera 2,5 ? 4,0% czystej glicyryzyny.
\nGlicyryzyna to zwi\u0105zek tr\u00f3jterpenowy zaliczany do grupy saponin. Ma charakterystyczny, s\u0142odki smak (jest oko\u0142o 50-krotnie s\u0142odsza od cukru). Ponadto w surowcu znajduje si\u0119 wiele innych zwi\u0105zk\u00f3w chemicznych, takich jak likwirytyna, zwi\u0105zki \u017cywicowe i goryczowe (nadaj\u0105ce surowcowi gorzkawy smak) a tak\u017ce w\u0119glowodany (glukoza i sacharoza), mannitol, skrobia i ma\u0142e ilo\u015bci olejku lotnego.<\/p>\n

Zastosowanie<\/strong>
\nPreparaty otrzymywane z korzenia lukrecji stosuje si\u0119 w schorzeniach dr\u00f3g oddechowych jako \u015brodek \u0142agodz\u0105cy podra\u017cnienia i stany zapalne oraz jako dodatek poprawiaj\u0105cy smak. Znacznie rzadziej stosowane s\u0105 jako \u015brodek o dzia\u0142aniu moczop\u0119dnym i rozkurczaj\u0105cym. Dawniej stosowany by\u0142 w leczeniu choroby wrzodowej \u017co\u0142\u0105dka przy niekrwawi\u0105cych wrzodach. Stwierdzono te\u017c, \u017ce lukrecja hamuje czynno\u015b\u0107 wydzielnicz\u0105 \u017co\u0142\u0105dka poprzez obni\u017cenie ilo\u015bci wydzielanych sok\u00f3w \u017co\u0142\u0105dkowych nie wp\u0142ywaj\u0105c na st\u0119\u017cenie kwasu solnego ani na aktywno\u015b\u0107 enzymatyczn\u0105.Opisywano te\u017c korzystne dzia\u0142anie wyci\u0105gu lukrecji na proces gojenia ran.
\nJako ciekawostk\u0119 mo\u017cna doda\u0107 \u017ce, wed\u0142ug wsp\u00f3\u0142czesnych bada\u0144, wyci\u0105g z lukrecji mo\u017ce hamowa\u0107 replikacj\u0119 koronawirus\u00f3w.<\/p>\n

Lukrecja w kuchni<\/strong>
\nKorzenie lukrecji mo\u017cemy wykorzystywa\u0107 jako dodatek aromatyzuj\u0105cy do sok\u00f3w owocowych, syrop\u00f3w, deser\u00f3w, ciast i napoi.\u00a0Pami\u0119ta\u0107 jednak nale\u017cy o oszcz\u0119dnym jej stosowaniu. Dodana w nadmiarze nada potrawom nieprzyjemny, gorzkawy smak (zawarto\u015b\u0107 zwi\u0105zk\u00f3w goryczowych i \u017cywicowych!).<\/p>\n

W wielu krajach popularne s\u0105 cukierki z\u00a0lukrecj\u0105. Mo\u017cna je kupi\u0107 r\u00f3wnie\u017c w Polsce pod nazw\u0105 \u015bl\u0105skie kopalnioki. Bardzo dobre s\u0105 te\u017c jest te\u017c likiery (np. Sambuca) lub nalewki lukrecjowe, szczeg\u00f3lnie lubiane we W\u0142oszech. Korze\u0144 tej ro\u015bliny ma dzia\u0142anie silnie pobudzaj\u0105ce, wi\u0119c z\u00a0powodzeniem zast\u0105pi kaw\u0119, skutecznie podnosz\u0105c ci\u015bnienie. Lukrecja wspomaga r\u00f3wnie\u017c odchudzanie, poniewa\u017c pobudza uk\u0142ad pokarmowy i\u00a0przy\u015bpiesza trawienie.<\/p>\n

AUTOR: Dr n. farm. Andrzej Tarasiuk<\/em><\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"

Lukrecja (Glycyrrhiza) to rodzaj bylin z rodziny bobowatych (Papilionaceae). \u00a0Ro\u015bliny te wyst\u0119puj\u0105 w Europie i Azji, kilka gatunk\u00f3w mo\u017cna znale\u017a\u0107 w Australii i na kontynentach ameryka\u0144skich. Obecnie najwi\u0119kszymi dostawcami lukrecji s\u0105 Turcja, Hiszpania i W\u0142ochy, ale tak\u017ce Rosja i Chiny. W\u0142osi uwa\u017caj\u0105, \u017ce najlepsza lukrecja pochodzi z po\u0142udniowych W\u0142och, z Kalabrii. W\u00a0kalabryjskiej miejscowo\u015bci Rossano znajduje […]<\/p>\n","protected":false},"author":2,"featured_media":3675,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"_et_pb_use_builder":"","_et_pb_old_content":""},"categories":[106,62],"tags":[665,349,133,394,134],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/www.labor.com.pl\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/3674"}],"collection":[{"href":"https:\/\/www.labor.com.pl\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/www.labor.com.pl\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.labor.com.pl\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/users\/2"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.labor.com.pl\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=3674"}],"version-history":[{"count":4,"href":"https:\/\/www.labor.com.pl\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/3674\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":3680,"href":"https:\/\/www.labor.com.pl\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/3674\/revisions\/3680"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.labor.com.pl\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/media\/3675"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/www.labor.com.pl\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=3674"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.labor.com.pl\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=3674"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.labor.com.pl\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=3674"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}